RAU NGỔ NGỪA SỎI THẬN

                                  Rau ngổ ngừa sỏi thận

      Rau ngổ hay còn gọi là rau om, tên khoa học là Limmophila chinensis thuộc họ Scrophulariaceae. Rau thường mọc nhiều ở ao, rạch, mương và thường được trồng làm gia vị, nêm trong món canh chua, lẩu chua, giả cầy, phở, lươn um... 

Để làm thuốc, người ta thường thu hái về rửa sạch, thái ngắn để dùng tươi hoặc phơi khô để dành. Rau ngổ có vị chua cay hơi se, tính mát, mùi thơm, trong cây có chứa nhiều tinh dầu (0,1%), chủ yếu là limonene, aldehyd perilla, monoterpenoid cetone, và cis-4-caranone, ngoài ra còn có các nhóm hợp chất coumarine và flavonoid có tác dụng kháng viêm và kháng khuẩn.

                                                                   

Rau ngổ - Ảnh: Thái Nguyên

Trong y học cổ truyền, rau ngổ được dùng để chữa trị sạn thận, làm thuốc lợi tiểu, chữa những cơn đau thắt bụng.

Một số nghiên cứu dược học tại Việt Nam cho thấy rau ngổ có độc tính không đáng kể và độ sử dụng an toàn khá cao, có tác dụng lợi tiểu, giãn cơ, chống co thắt.

Tác dụng giãn cơ làm mất cơn đau bụng, giãn mạch, tăng lọc ở cầu thận, tăng lượng nước tiểu làm cho viên sỏi bị đẩy ra ngoài, nhờ đó bệnh nhân có thể tiểu ra những viên sỏi nhỏ.

Rau ngổ thường dùng để chữa sỏi thận, tiểu ra máu, băng huyết. Theo y học Vệ đà của Ấn Độ, rau ngổ có tác dụng sát trùng, thông mật, lợi tiểu, thông tiện, kích thích tiêu hóa, chống nôn, tăng tiết sữa cho sản phụ sau sinh, làm hạ sốt. Rau ngổ còn chữa chứng chán ăn, khó tiêu và tiểu són.

Rau ngổ được ghi nhận có tác dụng giải độc, tiêu sưng nên dùng chữa rắn độc cắn, vết cắn sưng phồng. Lấy khoảng 20-40 gr sao vàng sắc nước uống, còn đắp lá tươi giã nát lên vết thương sau khi rửa sạch. Y học Trung Quốc cũng ghi nhận bài thuốc này chữa các bệnh ngoài da, herpes mảng tròn, nấm ngứa..., uống trong và kết hợp rửa ngoài.

Để chữa sổ mũi, ho, ho gà, 15-30 gr rau ngổ sắc nước uống. Chữa sạn thận, 20-30 gr tươi giã nhỏ, thêm nước vào vắt lấy nước uống.

Người dân Malaysia và Indonesia cũng dùng rau ngổ làm thuốc lợi tiểu, chữa những cơn đau thắt bụng, hoặc giã nát đắp lên vết thương, vết loét. Ngày dùng 10-16 gr dưới dạng thuốc sắc hay viên hoàn.

Lưu ý, phụ nữ có thai không nên ăn nhiều rau ngổ vì tác dụng giãn cơ phủ tạng có thể gây sẩy thai. Thân rau ngổ có nhiều lông và hay mọc ở nơi ẩm ướt đầm lầy dễ bị nhiễm khuẩn nên cũng có thể là nguyên nhân dẫn đến ngộ độc nếu rửa không kỹ.

Dược sĩ Lê Kim Phụng

BÌNH NGÔ ĐẠI CÁO

                        

    Bình Ngô Đại Cáo

            Bản dịch của Ngô Tất Tố

Thay trời hành hóa, hoàng thượng chiếu rằng,
Từng nghe:
Việc nhân nghĩa cốt ở yên dân,
Quân điếu phạt trước lo trừ bạo;
Như nước Đại Việt ta từ trước,
Vốn xưng nền văn hiến đã lâu,
Nước non bờ cõi đã chia,
Phong tục Bắc Nam cũng khác;
Từ Triệu, Đinh, Lý, Trần; bao đời xây nền độc lập;
Cùng Hán, Đường, Tống, Nguyên; mỗi bên hùng cứ một phương;
Tuy mạnh yếu có lúc khác nhau,
Song hào kiệt thời nào cũng có.
Cho nên:
Lưu Cung tham công nên thất bại;
Triệu Tiết chí lớn phải vong thân;
Cửa Hàm Tử bắt sống Toa Đô
Sông Bạch Đằng giết tươi Ô Mã
Việc xưa xem xét.
Chứng cứ còn ghi.
Vưà rồi:
Nhân họ Hồ chính sự phiền hà
Để trong nước lòng dân oán hận
Quân cuồng Minh thưà cơ gây loạn
Bọn gian tà còn bán nước cầu vinh
Nướng dân đen trên ngọn lửa hung tàn
Vùi con đỏ xuống dưới hầm tai vạ
Dối trời lừa dân đủ muôn ngàn kế
Gây thù kết oán trải mấy mươi năm
Bại nhân nghĩa nát cả đất trờị
Nặng thuế khóa sạch không đầm núi.
Người bị ép xuống biển dòng lưng mò ngọc,
Ngán thay cá mập thuồng luồng.
Kẻ bị đem vào núi đãi cát tìm vàng,
Khốn nỗi rừng sâu nước độc. 

XỨ ĐÔNG ĐÂU KÉM XỨ NÀO ?

                                                                        

                                                  XỨ ĐÔNG ĐÂU KÉM XỨ NÀO ?

          Vài chục năm trước đây, nhiều người dân, nhất là bộ đội, thường dấu mình người gốc xứ nào ? , trong đó có những người Xứ Đông hay nói ngọng, sai chính tả, khi phát âm vần l, n, x, s, tr, ch...

 Kể từ khi đi vào kinh tế thị trường.. chẳng còn ai dấu xứ sở của mình nữa. Nhiều người biểu lộ quê mình.. mang hàm ý tự hào, kiêu hãnh.

            Người Xứ Đông thời nay hãnh diện với cộng đồng cũng phải lắm chứ ; suy rộng ra Xứ Đông đâu có hơn-kém xứ người bao nhiêu, giả dụ :

            - Người dân Xứ Đông đâu kém dân xứ khác, khi khối người ăn mặc hở hang ; đầu tóc xanh, đỏ, tím, vàng.. mở miệng ra là văng tục, chửi thề.. kém gì các anh Ba, chị Hai.. Hát hò đủ kiểu, đủ dạng lời ca : Từ nhạc vàng, nhạc xanh.. kèm theo ngoáy mông, lắc ngực.. khoe là chính.. Ôi ! nói sao hết được cái sự chẳng kém ấy !.

            - Từ cảnh nhiều người móc túi mãi chẳng đủ tiền mua thứ mình cần, nay thiếu gì người giàu sang “nứt đố, đổ vách”, do cố gắng phát triển kinh tế chân chính và.. “hổng” chính đáng. Đứa có tài.. rựt dọc, đâu có kém sứ nào. Có lẽ số những kẻ làm giàu bằng việc ăn chặn tiền của dân.. bớt xén tài sản đất nước (nay người ta gọi nó.. cái tên sang là Tham Nhũng), Xứ Đông chúng mình chỉ đứng sau thành phố Sài Gòn, cố đô Hà Nội và vài ba thành phố lớn là cùng. Chuyện phân biệt kẻ giàu, người nghèo đang là cái hố ngăn cách quá lớn.. nhờ công của ông.. Giời.. Ôi ! nói sao hết được cái sự.. chẳng kém ấy !.

            - Xứ Đông chúng tôi chẳng kém xứ nào về việc “dân đâu được biết”, “dân chẳng được bàn”, còn “dân kiểm tra”.. thì chờ đến.. mùa quyít. “Con giun xéo lắm cũng quằn”, bức xúc trước “vấn nạn quan tham”, dân kêu oan, tố cáo, khiếu nại đã gửi hàng ngàn lá đơn : Nhưng ở “gốc” chỉ trả lời chung chung, còn ở “trên” thì “nguyễn như vân”, tạo “sự im lặng đáng sợ” triền miên.. Có cao trào tổ chức khiếu kiện đông người, thì bị gán cho là biểu tình.. giải tán.. xử lý.. Xứ Đông chắc hơn một số xứ khác về cái khoản dân bị mất đất, mất việc làm.. quá  nhiều, đang dần trở thành.. “khu đen”, kêu thấu trời.. nhưng “Ngọc Hoàng” sợ dân.. chửi.. bịt tai lại, không dám nghe.. Ôi ! nói sao hết được cái sự.. chẳng kém  ấy !.

            - Còn nữa.. còn nữa.. còn nữa “cái sự chẳng kém” xứ nào, của người Xứ Đông. Nhưng kể thêm ra, lại sợ các Friends cho là “những chuyện thường ngày ở huyện”.. nhắc lại làm gì ?... “khổ lắm”.. “nói mãi”.